Hướng dẫn cách sử dụng thiết bị định vị cho người mới

Việc nắm vững cách sử dụng thiết bị định vị đã trở thành yêu cầu bắt buộc đối với các doanh nghiệp vận tải và chủ xe cá nhân. Với sự phát triển của công nghệ GPS và các quy định pháp luật ngày càng chặt chẽ, việc hiểu rõ cách sử dụng định vị không chỉ giúp tối ưu hóa quản lý phương tiện mà còn đảm bảo tuân thủ các tiêu chuẩn kỹ thuật quốc gia. Bài viết này, DSS sẽ cung cấp hướng dẫn toàn diện về cách dùng thiết bị định vị từ cơ bản đến nâng cao.

1. Các loại thiết bị định vị xe phổ biến hiện nay

1.1. Định vị có dây

Loại thiết bị định vị có dây được kết nối trực tiếp với hệ thống điện của xe thông qua các dây nguồn chuyên dụng. Cách sử dụng thiết bị định vị loại này yêu cầu kỹ thuật viên có kinh nghiệm để đảm bảo kết nối đúng chuẩn kỹ thuật.

Thiết bị có dây thường được lắp đặt cố định và có khả năng giám sát hành trình thông qua nhiều thông số như trạng thái nổ máy/tắt máy, tốc độ di chuyển, lộ trình di chuyển, và mức tiêu thụ nhiên liệu khi tích hợp với cảm biến chuyên dụng.

1.2. Định vị không dây

Thiết bị định vị không dây sử dụng pin lithium tích hợp và có thể được lắp đặt ở nhiều vị trí khác nhau trên phương tiện. Cách sử dụng thiết bị định vị không dây đơn giản hơn vì không cần can thiệp vào hệ thống điện của xe. Ưu điểm nổi bật của loại này là dễ dàng di chuyển, lắp đặt nhanh chóng, và phù hợp với các phương tiện cần giám sát tạm thời.

Theo quy định của Bộ Công An trong Nghị định 168 và Thông tư 71, các thiết bị định vị sử dụng trong kinh doanh vận tải phải đáp ứng tiêu chuẩn QCVN 31 và đảm bảo truyền dữ liệu chính xác, liên tục về hệ thống quản lý tập trung.

2. Hướng dẫn cách lắp đặt thiết bị định vị có dây

Để lắp đặt và sử dụng thiết bị định vị không dây, bạn cần thực hiện 4 bước cơ bản sau

Bước 1 – Tìm nguồn cấp điện trên xe:

• Xác định vị trí nguồn điện phù hợp (thường dưới vô lăng đối với xe con, xe khách và xe tải nhỏ; hoặc bên ghế phụ đối với xe tải).
• Lưu ý: Cần tắt hẳn điện của xe trước khi tìm nguồn.

Bước 2 – Tìm và đấu nối dây nguồn: Bạn cần tìm và đấu nối 3 loại dây sau:

• Dây dương (+): Là dây sử dụng đồng hồ đo điện. Khi khóa điện ở chế độ OFF, dây nào vẫn có điện thì đó là dây nguồn dương. Với xe tải, dây dương thường rất to và có màu đỏ.
• Dây tín hiệu động cơ (ACC): Là dây chỉ có tín hiệu điện khi bật khóa sang chế độ ON. Để xác định loại dây này, bạn cần nổ máy xe – lúc này, nếu dây nào có điện áp ổn định thì chọn làm dây tín hiệu.
• Dây âm/mass (-): Đấu nối dây này vào ốc trên thành khung sắt của xe.

Bước 3 – Kết nối thiết bị và phụ kiện: Gồm các thao tác sau

• Lắp các phụ kiện (như đầu đọc thẻ, ăng-ten…) vào thiết bị định vị.
• Cắm bó dây nguồn vào thiết bị.
• Kiểm tra đèn báo tín hiệu (thường có 4 đèn: Nguồn, GPS, GSM, Tài xế). Nếu đèn sáng đủ là thiết bị hoạt động tốt.
• Cố định thiết bị chắc chắn và cuốn gọn dây điện.

Bước 4 – Cài đặt và cấu hình: Đây là bước cuối cùng, bao gồm việc:

• Tiến hành cài đặt các tham số như: vận tốc cho phép, biển số xe, thông tin lái xe…
• Kiểm tra xem thiết bị đã kết nối và hiển thị trạng thái “Online” trên phần mềm giám sát chưa.

Lưu ý:

• Vị trí lắp đặt: Đối với ô tô, thiết bị thường được lắp ở vị trí thoáng để thu phát sóng tốt nhất, không cần giấu quá kín như xe máy.
• Kết nối nguồn điện đúng chuẩn: Đối với thiết bị định vị có dây, cách sử dụng định vị yêu cầu kết nối chính xác với hệ thống điện của xe theo sơ đồ kỹ thuật
• Cố định thiết bị an toàn: Sử dụng các phụ kiện chuyên dụng đi kèm để cố định thiết bị chắc chắn, tránh rung lắc hoặc rơi ra trong quá trình di chuyển. Với thiết bị không dây, cách sử dụng thiết bị định vị bao gồm việc sử dụng nam châm siêu mạnh hoặc băng dính công nghiệp để đảm bảo độ bền vững.

Xem thêm: Hướng dẫn cách tháo định vị xe ô tô chi tiết, an toàn

3. Hướng dẫn cách lắp đặt thiết bị định vị không dây

Xem thêm: Xe tải có phải lắp định vị không? Toàn bộ quy định mới nhất 2025

Xem thêm: Định vị xe ô tô thường gắn ở đâu? Các vị trí phổ biến nhất

4. Quy định pháp luật về lắp đặt định vị khi tham gia giao thông

Theo quy định pháp luật Việt Nam hiện hành, từ ngày 01/01/2025, có 4 loại phương tiện bắt buộc phải lắp thiết bị giám sát hành trình (thiết bị định vị GPS) khi tham gia giao thông đường bộ theo Nghị định số 151/2024/NĐ-CP.​

Các loại xe lắp đặt thiết bị: Theo Nghị định 151/2024/NĐ-CP, các phương tiện sau bắt buộc phải lắp thiết bị giám sát hành trình:​

• Xe ô tô kinh doanh vận tải: Bao gồm cả xe vận tải hành khách và hàng hóa
• Xe ô tô chở người từ 08 chỗ trở lên (không kể chỗ của người lái xe) kinh doanh vận tải
• Xe ô tô đầu kéo
• Xe cứu thương và xe cứu hộ giao thông đường bộ​

Như vậy, xe ô tô cá nhân không kinh doanh vận tải không bắt buộc phải lắp thiết bị giám sát hành trình khi tham gia giao thông. Tuy nhiên, đối với xe tải không sử dụng vào mục đích kinh doanh vận tải, chủ phương tiện nên chuẩn bị giấy tờ chứng minh để tránh bị xử phạt nhầm khi kiểm tra.​

Yêu cầu kỹ thuật về thiết bị định vị:

• Thiết bị giám sát hành trình phải đáp ứng yêu cầu kỹ thuật theo quy định của Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia QCVN 31:2014/BGTVT.
• Đối với xe ô tô chở người từ 08 chỗ trở lên kinh doanh vận tải, xe ô tô đầu kéo, xe cứu thương và xe cứu hộ còn phải lắp thêm thiết bị ghi nhận hình ảnh người lái xe (camera).​

Mức phạt vi phạm:
Theo Nghị định 168/2024/NĐ-CP có hiệu lực từ 01/01/2025, các hành vi vi phạm liên quan đến thiết bị giám sát hành trình bị xử phạt như sau:​

• Không lắp đặt thiết bị hoặc thiết bị không hoạt động/sai lệch dữ liệu: Phạt 3.000.000 – 5.000.000 đồng
• Trừ 02 điểm giấy phép lái xe

5. Lưu ý quan trọng khi lắp đặt và sử dụng thiết bị định vị

5.1. Tuân thủ các quy định pháp luật

Cách sử dụng thiết bị định vị phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy chuẩn kỹ thuật quốc gia. Theo QCVN 31:2014/BGTVT, thiết bị phải đảm bảo lưu trữ dữ liệu tối thiểu 12 tháng và truyền dữ liệu chính xác về máy chủ quản lý.

Theo đó, camera Nghị định 10 bắt buộc đối với xe khách từ 9 chỗ trở lên, xe container, đầu kéo, phải truyền hình ảnh liên tục về máy chủ, lưu trữ tối thiểu 72 giờ theo Thông tư 12/2020/TT-BGTVT.

5.2. Bảo trì định kỳ đảm bảo chất lượng

Thực hiện kiểm tra và bảo trì thiết bị theo chu kỳ để đảm bảo hoạt động ổn định lâu dài. Cách sử dụng thiết bị định vị bền vững bao gồm kiểm tra kết nối dây và anten định kỳ hàng tháng, vệ sinh thiết bị để tránh ẩm ướt và bụi bẩn, cập nhật firmware khi có phiên bản mới, và kiểm tra dung lượng SIM card để gia hạn kịp thời.

Xem thêm: Hướng dẫn toàn diện cách định vị xe taxi cho doanh nghiệp 

5.3. An toàn thông tin và bảo mật

Bảo mật thông tin tài khoản và dữ liệu theo dõi là yếu tố quan trọng trong cách sử dụng thiết bị định vị an toàn. Sử dụng mật khẩu mạnh có ít nhất 8 ký tự kết hợp chữ, số và ký tự đặc biệt, thay đổi mật khẩu định kỳ 3-6 tháng một lần, không chia sẻ thông tin đăng nhập với người không có thẩm quyền, và thường xuyên sao lưu dữ liệu quan trọng.

5.4. Xử lý sự cố kỹ thuật chuyên nghiệp

Khi gặp sự cố trong khi sử dụng thiết bị định vị, cần liên hệ ngay với đơn vị cung cấp dịch vụ để được hỗ trợ kỹ thuật chuyên nghiệp 24/7. Tránh tự ý tháo dỡ hoặc sửa chữa thiết bị khi chưa có kiến thức chuyên môn để không làm hỏng thiết bị hoặc mất bảo hành.

Việc nắm vững cách sử dụng thiết bị định vị đúng chuẩn kỹ thuật không chỉ mang lại hiệu quả kinh tế cao mà còn đảm bảo an toàn và tuân thủ pháp luật một cách toàn diện. Người sử dụng cần hiểu rõ các tính năng, thao tác cơ bản và các quy định liên quan để tận dụng tối đa lợi ích của công nghệ định vị hiện đại. Để đạt được hiệu quả cao nhất trong khi sử dụng thiết bị định vị, DSS khuyến nghị bạn nên chọn thiết bị từ các nhà cung cấp uy tín, có chính sách bảo hành rõ ràng và dịch vụ hỗ trợ kỹ thuật 24/7. Đồng thời, cần đầu tư thời gian để tìm hiểu và sử dụng thành thạo các tính năng của hệ thống quản lý chuyên nghiệp.

Xem thêm: 

Vì sao nên sử dụng thiết bị định vị hợp quy cho xe vận tải?

Ứng dụng của định vị GPS toàn cầu và các thiết bị tốt nhất 2025

Thông tin liên hệ:

Công ty Cổ phần Giải pháp Dịch Vụ Số – DSS

Website: https://dss.com.vn/

Hệ thống quản lý: https://tracking.vn/

Hotline: 0984 681 080

Fanpage: https://www.facebook.com/tracking.vn